Μαθήματα διοίκησης για το ποδόσφαιρο

Μαθήματα διοίκησης για το ποδόσφαιρο


 

 

Του Δημήτρη Κουρσάρου, Λέκτορας στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου

 

Διανύουμε μια περίοδο όπου λόγω των συνεχών οικονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουμε ως κοινωνία υπάρχει η τάση για εξυγίανση και αποτελεσματικότερη λειτουργία των θεσμών, οργανισμών, εταιρειών και νοικοκυριών. Παρόμοια προσπάθεια οφείλει να γίνει και στο ποδόσφαιρο όπου πιστεύω λόγω της φύσεως του είναι δύσκολο καμιά φορά να αναγνωρίσουμε το πόσο αναποτελεσματικά λειτουργεί. Η δυσκολία αυτή εστιάζεται στο ότι οι ποδοσφαιρικές ομάδες διαφέρουν πάρα πολύ από οποιαδήποτε άλλη εταιρεία ή οργανισμό γνωρίζουμε καλά κι έτσι παραδείγματα από αυτούς τους οργανισμούς δεν μπορούν να γίνουν εύκολα μαθήματα για τις ποδοσφαιρικές ομάδες.

Αν ανατρέξουμε στην σύγχρονη ιστορία θα δούμε πολλά  τέτοια παραδείγματα κακής διαχείρισης και διοίκησης. Οι σύλλογοι για δεκαετίες αγόραζαν από μόνες τους παπούτσια και φανέλες στους ποδοσφαιριστές. Μόνο στα τέλη του 80 αντιλήφθηκαν οι Αγγλικές ομάδες ότι οι φανέλες τους μπορούσαν να πωληθούν στο κοινό και ότι εταιρίες ποδοσφαιρικού εξοπλισμού με το να παρέχουν τα αγαθά τους στους ποδοσφαιριστές του συλλόγου δωρεάν ήταν η φθηνότερη και η καλύτερη διαφήμιση. Κι όχι μόνο αυτό, θα μπορούσαν να τις βάλουν να πληρώσουν για να φοράνε οι ποδοσφαιριστές τα ρούχα και τα παπούτσια τους.

Ακόμα, πριν το 1982 οι σύλλογοι αρνούνταν να δώσουν δικαιώματα σε τηλεοπτικά κανάλια για να μην χάσουν οπαδούς από τα γήπεδα. Η αλλαγή από τη στάση αυτή ήρθε από τον Rupert Murdoch κι όχι από κάποιο σύλλογο. Σε αυτό το άρθρο θα ασχοληθούμε με σοβαρά διοικητικά λάθη κυρίως στον τρόπο που επιλέγουν οι σύλλογοι μάνατζερ:

  1. Κάθε σοβαρή εταιρεία ζητά της υπηρεσίες κάποιου headhunter (κυνηγού ταλέντων) για ένα τέτοιο πόστο, κάτι που δεν έχει γίνει ποτέ σε επίπεδο ποδοσφαιρικών συλλόγων.
  2. Κάθε υποψήφιος μάνατζερ σε εταιρεία παραθέτει business plan, δίνει παρουσιάσεις στα στελέχη και περνά από συνεχείς συνεντεύξεις με όλους τους παράγοντες της εταιρείας. Στο ποδόσφαιρο απλά τον παίρνουν ένα τηλέφωνο για να του προσφέρουν τη δουλειά.
  3. Ο καινούργιος μάνατζερ είναι πάντα άντρας λευκός με συντηρητική εμφάνιση μεταξύ 35-60 και παλιός ποδοσφαιριστής. Απλά γιατί αυτόν παραδέχονται οι οπαδοί. Αυτό είναι καλή αρχή για πολύ κακή διαχείριση.
  4. Μια επιχείρηση αναζητά μάνατζερ κατά μέσο όρο 4-5 μήνες. Στο ποδόσφαιρο η διαδικασία διαρκεί συνήθως 2 μέρες μετά την αποχώρηση του προηγούμενου.
  5. Ο Chris Brady, καθηγητής στα λογιστικά και χρηματοοικονομικά ο οποίος διδάσκει στο Pro License course της UEFA έχει δηλώσει ότι τα θέματα που διδάσκει διαρκούν μισή μέρα. Ίσως αυτό να δίνει κάποια εξήγηση για την χαμηλή αντίληψη των μάνατζερ σε θέματα χρηματοοικονομικής διαχείρισης της ομάδας.
  6. Το χειρότερο από όλα όμως είναι ότι ο σύλλογος δίνει την δυνατότητα στον μάνατζερ του οποίου η θητεία δεν αναμένεται να υπερβεί τους 6 μήνες να πραγματοποιήσει την μεγαλύτερη επέκταση του συλλόγου στην σεζόν, η οποία μπορεί να έχει επίπτωση στα οικονομικά του συλλόγου για πολλά ακόμη χρόνια. Σε ποια σοβαρή εταιρεία συμβαίνουν αυτά. Μήπως η Google θα έδινε τη δυνατότητα σε ένα έκτακτο υπάλληλο να πραγματοποιήσει μια από τις μεγαλύτερες επενδύσεις στην ιστορία της? Γιατί στο ποδόσφαιρο δίνεται η δυνατότητα αυτή σε ένα άτομο που είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα έχει τη μικρότερη θητεία στην ομάδα. Βέβαια εδώ εγείρετε και το άλλο ερώτημα. Πόσο πιστός μπορεί να είναι ένας ποδοσφαιριστής στις προτροπές του μάνατζερ αν ο πρώτος ξέρει ότι αυτός που του μιλά αποτελεί έκτακτο προσωπικό. Καλό παράδειγμα αποτελεί η Olympique Lyon στην οποία οι μεταγραφές γίνονται από επιτροπή στην οποία συμμετέχουν όχι μόνο ο εκάστοτε προπονητής αλλά ακόμα 5 οι οποίοι έχουν μεγαλύτερη αναμενόμενη θητεία στην ομάδα από τον μάνατζερ. Οι επιλογές της επιτροπής γίνονται γνωστές στους οπαδούς της ομάδας και κρίνονται από αυτές.
  7. Με έκπληξη παρατηρώ ότι κάθε άτομο, παράγοντας και μη που μιλά για το ποδόσφαιρο αναφέρει ότι είναι παιχνίδι ψυχολογίας. Αφού το αναφέρει αυτό, μετά ότι άλλο προσθέσει είναι άκρως αντίθετο με την έννοια της προηγούμενης φράσης. Ιδιαίτερα αν η ομάδα δεν πάει καλά θα αποδώσει ευθύνες, θα αναφέρει παίκτες που πρέπει να φύγουν και το κλασσικό ότι όποιος δεν σέβεται την φανέλα της ομάδας δεν αξίζει να τη φοράει. Αυτές οι τεχνικές όντως δουλεύουν στις πλείστες εταιρείες και τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Αν απειλήσεις την καθαρίστριά σου σίγουρα θα αποδώσει καλύτερα. Το ίδιο ισχύει και για το γραμματειακό προσωπικό και τους υπαλλήλους στη εταιρεία σου. Αυτό δεν δουλεύει αν η απόδοση του εργάτη είναι συνυφασμένη με την ψυχολογική κατάστασή του. Τότε η απειλή φέρνει τα αντίθετα αποτελέσματα. Άρα με τη φράση το ποδόσφαιρο είναι θέμα ψυχολογίας αλλά όποιος ποδοσφαιριστής στα επόμενα παιχνίδια δεν αποδώσει θα φύγει, τι ακριβώς θες να πεις? Οι Ναζί εκτελούσαν κάποιους την πρώτη μέρα άφιξης καινούργιων αιχμαλώτων για παραδειγματισμό. Μήπως να εκτελέσεις 1 με 2 παίκτες για να αποδώσουν καλύτερα οι υπόλοιποι? Αυτά είναι καθαρά στοιχεία ότι οι μάνατζερ δεν έχουν σημαντικές γνώσεις στη ψυχολογία, τη διοίκηση και διαχείριση προσωπικού. Αλλά ο μόνος που μπορεί να εγγυηθεί τη θέση κάποιου ποδοσφαιριστή στην ομάδα άρα και την ηρεμία του είναι κάποιο μόνιμο στέλεχος της ομάδας, κι αυτό σίγουρα δεν είναι ο προπονητής. Το πιο πιθανό είναι να φύγει πιο γρήγορα από τον ποδοσφαιριστή ο μάνατζερ.
  8. Οι ομάδες χρειάζονται κάποιο μόνιμο ή τουλάχιστο με μεγάλη θητεία προσωπικό που να διαχειρίζεται την ομάδα. Και κάθε ομάδα διαθέτει οπαδούς οι οποίοι έχουν γνώση από διαχείριση προσωπικού ή έχουν φοιτήσει στα καλύτερα business schools του κόσμου. Χρησιμοποίησέ τους. Θα εκπλαγείς πόσο πρόθυμοι θα είναι να σε βοηθήσουν οι ίδιοι σου οι οπαδοί. Ένας διακεκριμένος ψυχολόγος, οπαδός της ομάδας θα έκανε θαύματα σαν μόνιμο προσωπικό. Αλλά θα μου πεις παίρνουν τόσα λεφτά οι ποδοσφαιριστές θα τους πάρεις και ψυχολόγο? Χρειάζεται ψυχολόγο ένας 19χρονος από τη Νιγηρία ο οποίος αν δεν αποδώσει δεν ξέρει σε ποιο άλλο μέρος του πλανήτη θα βρεθεί? Ιστορικά, μόνο η Manchester United Manchester United εργοδοτούσε αναγνωρισμένα στελέχη από μεγάλες εταιρείες, τώρα όμως το κάνουν περισσότερες ομάδες όπως η Barcelona.
  9. Ομάδες ξοδεύουν εκατομμύρια για να φέρουν καινούργιους ποδοσφαιριστές χωρίς να ενδιαφέρονται καθόλου για την προσαρμογή τους. Ο 19χρονος που φέρνεις από Βραζιλία ο οποίος έχει μάθει σε πολύ διαφορετικό περιβάλλον, δεν ξέρει και δεν θα μάθει ποτέ τη γλώσσα χρειάζεται βοήθεια για να προσαρμοστεί και να αποδώσει. Χρειάζεται κάποιον ο οποίος ορίζεται από το σύλλογο για να τον βοηθήσει να προσαρμοστεί, να βρει σπίτι, να μάθει τη γλώσσα κ.τ.λ. Αυτό κάνουν πλέον οι μεγάλες ομάδες. Η ατάκα, αν δεν αντέχει την πίεση να μην γινόταν ποδοσφαιριστής είναι η πιο ηλίθια δικαιολογία για το που εξαφανίστηκαν τα χρήματα του συλλόγου. Δίνεις εκατομμύρια για κάποιο ποδοσφαιριστή και τσιγκουνεύεσαι μερικές χιλιάδες για να σου αποδώσει. Θεωρείς ότι με το να πληρώνεις αρκετά χρήματα σε μεταγραφές, αυτομάτως ένας 18χρονος από την Αφρική θα προσαρμοστεί στη Κυπριακή πραγματικότητα. Αυτό είναι απλά κακή διαχείριση μιας επένδυσης. Είναι σαν να αρνείσαι να πάρεις το ακριβό σου αυτοκίνητο για service απλά και μόνο επειδή ήταν ακριβό.
  10. Στατιστικές μελέτες έχουν δείξει ότι οι μεταγραφές κατά μέσω όρο δεν επηρεάζουν την βαθμολογική θέση της ομάδας. Άρα η σκέψη να φέρεις νέες μεταγραφές στο πρώτο σκαμπανέβασμα της ομάδας είναι απλά λανθασμένη. Αυτό το έχουν δείξει μελέτες για την Premier league σύμφωνα με τους Kuper and Szymanski (2009). Αυτό που επηρεάζει είναι οι μισθοί που πληρώνεις και είναι το μόνο που στατιστικά δείχνει να βελτιώνει τη θέση μιας ομάδας στη βαθμολογία όπως φαίνεται στο πιο κάτω γράφημα. Αυτό υποδηλώνει ότι οι καλές ομάδες είναι αυτές που δίνουν τα κατάλληλα κίνητρα και μπορούν να κρατήσουν τους παίκτες τους. Η καλύτερη στρατηγική είναι να έχεις ψηλούς μισθούς στην ομάδα και ότι περισσεύει να κατανέμεται σε μεταγραφές. Ένα παράδειγμα από το Κυπριακό ποδόσφαιρο είναι o Schembri της Ομόνοιας. Η εν λόγω ομάδα τον έχει διώξει ενώ ίσως ήταν ο πολυτιμότερος της ποδοσφαιριστής για να φέρει καινούργιους με μεταγραφές. Αυτό με βάση τα στατιστικά αποτελέσματα είναι λανθασμένη κίνηση. Οι πρωτοκλασάτες ομάδες πρώτα εξασφαλίζουν τους ποδοσφαιριστές που τους είναι χρήσιμοι γιατί οι μεταγραφές παρουσιάζουν τεράστια αβεβαιότητα. Πολλές μικρές ομάδες έχουν την τύχη να έχουν στις τάξεις τους μεγάλα ταλέντα. Το πρόβλημα είναι ότι δεν μπορούν να τα κρατήσουν για περισσότερο από 1 σεζόν.

Όμως σε περίπτωση που κάποιος ενδιαφέρεται για μεταγραφές, οικονομετρικές μελέτες με στατιστικά στοιχεία για την Premier League παρουσιάζουν τα ακόλουθα αποτελέσματα:

  • Καινούργιοι μάνατζερ έχουν την τάση να υπέρ-ξοδεύουν σε παίχτες. Οι ομάδες είναι καλό να αντιστέκονται.
  • Να χρησιμοποιείται επιτροπή για την επιλογή μεταγραφών κι όχι την κρίση ενός και μόνο έκτακτου υπάλληλου (προπονητής).
  • Παίχτες οι οποίοι διακρίνονται στο τελευταίο μουντιάλ ή Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα είναι υπερτιμημένοι. Αγνόησέ τους.
  • Παίκτες από εθνικότητες με παράδοση στο ποδόσφαιρο είναι υπερτιμημένοι.
  • Οι επιθετικοί είναι υπερτιμημένοι ενώ οι τερματοφύλακες υποτιμημένοι.
  • Μεγαλύτεροι σε ηλικία παίκτες είναι υπερτιμημένοι λόγω της μεγάλης τους ιστορίας.
  • Παίκτες με χαρακτηριστικά που ξεχωρίζουν (ξανθοί στην Pemier League, περίεργο χρώμα στα μαλλιά κ.τ.λ) είναι υπερτιμημένοι.
  • Αντικατέστησε τους παίκτες που θέλεις πριν τους πουλήσεις.
  • Βοήθησε τους παίχτες σου να προσαρμοστούν ανεξαρτήτως μισθού ή κόστους μεταγραφής.
  • Αγόρασε παίχτες με προσωπικά προβλήματα (που δεν έχουν να κάνουν με το γήπεδο) και βοήθησέ τους να τα ξεπεράσουν. Είναι υποτιμημένοι.
  • H καλύτερη ηλικία για να αγοράσεις ποδοσφαιριστή είναι στην αρχή των είκοσι.

Comments

comments

Categories: Απόψεις

Σχετικά με τον Συγγραφέα