Μεθοδολογία διαπραγματεύσεων και το μοντέλο Antifragility

Μεθοδολογία διαπραγματεύσεων και το μοντέλο Antifragility

 

Του Νίκου Γ. Σύκα, Σύμβουλος Στρατηγικής & Καινοτομίας

Όταν οι διαπραγματεύσεις για το κυπριακό κατέρρευσαν –εξ υπαιτιότητας της  τουρκικής πλευράς– από μια απλή αναφορά σε ένα ιστορικό γεγονός, πόσο βιώσιμη μπορεί να είναι μια λύση η οποία θα εξαρτάται από τα συμφέροντα, τον αναθεωρητισμό και την επιθετικότητα της Τουρκίας; Η σκόπιμη διακοπή των διαπραγματεύσεων στην ουσία αποτέλεσε και ένα τεστ αντοχής για τη ανθεκτικότητα της τελικής συμφωνίας.

Η πολυπλοκότητα της λύσης και η γεωπολιτική ρευστότητα, σε συνδυασμό με την επεκτατική πολιτική της Τουρκίας, εμπεριέχουν ασύμμετρους κινδύνους και εκρηκτικά ρίσκα. Η επιστημονική τεκμηρίωση της βιωσιμότητας της λύσης είναι απολύτως αναγκαία αφού οι συνέπειες από μια εύθραυστη συμφωνία θα είναι δραματικές και μη αναστρέψιμες. Στη σημερινή εποχή των ασυμμετριών σχεδόν όλα χαρακτηρίζονται από «winner-take-all effects». Εάν η λύση δεν είναι απόλυτα (100%) βιώσιμη θα καταρρεύσει σαν χάρτινος πύργος, με αποτέλεσμα η τουρκική πλευρά να τα κερδίσει όλα και η ε/κ πλευρά να χάσει τα πάντα.

Η περιπλοκότητα, οι αλληλεξαρτήσεις, η αβεβαιότητα, ο παράγοντας χρόνος και οι αρνητικές ασυμμετρίες που χαρακτηρίζουν το κυπριακό αποτελούν πηγή σοβαρών ευθραυστοτήτων. Η θεωρία Antifragility και το στατιστικό μοντέλο του καθηγητή Νασίμ Νίκολας Ταλέμπ –του κορυφαίου παγκοσμίως ειδικού στο Risk Management– παρέχουν τη δυνατότητα αξιολόγησης, με μαθηματική ακρίβεια, της συνολικής βιωσιμότητας της λύσης. Το εργαλείο Antifragility μπορεί να καταδείξει τις εύθραυστες πρόνοιες που πρέπει να αφαιρεθούν και τα στοιχεία που πρέπει να προστεθούν, ώστε να ενισχυθεί η ανθεκτικότητα της λύσης και να διασφαλιστεί ότι η πιθανότητα της καταστροφής είναι μηδενική.

Η θεωρία του καθηγητή Ταλέμπ θέτει τους κανόνες για τη μετάβαση από το εύθραυστο στο ανθεκτικό. Βοηθά τους οργανισμούς να τροποποιούν την έκθεσή τους (modify their exposure) ώστε να είναι: α)Λιγότερο εκτεθειμένοι σε αρνητικά συμβάντα που μπορεί να προκύψουν (να ελαχιστοποιούν το ρίσκο και τη ζημιά από αρνητικές ασυμμετρίες) και β)περισσότερο ανοικτοί σε θετικά συμβάντα που μπορεί να προκύψουν (να μεγιστοποιούν το όφελος από θετικές ασυμμετρίες).

Τα πάντα στο κυπριακό (σχέδιο λύσης, πρόνοιες) μπορούν να αξιολογηθούν με βάση το σύστημα Antifragility και το κριτήριο ευθραυστότητα – ανθεκτικότητα. Υπάρχουν θέματα στα οποία μπορούν να γίνουν υποχωρήσεις χωρίς αυτό να επηρεάζει ουσιαστικά τη συνολική βιωσιμότητα της λύσης. Υπάρχουν όμως και ζητήματα –π.χ. η ασφάλεια, οι μεταβατικές περίοδοι σε ουσιώδη κεφάλαια, το τουρκοκυπριακό βέτο στις πλείστες αποφάσεις, η ασάφεια σε ό,τι αφορά στη συνέχιση της Κυπριακής Δημοκρατίας κ.ά.– όπου ακόμη και η παραμικρή ευθραυστότητα μπορεί να τινάξει τη λύση στον αέρα.

Η Τουρκία, λόγω της ισχύος και του μεγέθους της, θα έχει το πλεονέκτημα: την ευχέρεια της επιλογής (optionality) και προβολής του δικού της αφηγήματος το οποίο θα εξυπηρετεί τους στρατηγικούς της στόχους (π.χ. ερμηνεία/εφαρμογή προνοιών της λύσης κατά το δοκούν).

Το μοντέλο Antifragility μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο στο τελικό αυτό στάδιο των διαπραγματεύσεων. Τυχόν ευθραυστότητες και επικινδυνότητες πρέπει να αντιμετωπιστούν προληπτικά και πριν την τελική συμφωνία και τα δημοψηφίσματα.

 

Comments

comments

Categories: Πολιτική

Σχετικά με τον Συγγραφέα