Προς μια «κυκλική οικονομία»

Προς μια «κυκλική οικονομία»


Του Δρα Αντώνη Στ. Στυλιανού

 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει δεσμευτεί όπως μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους παρουσιάσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το πακέτο προτάσεών της για την «κυκλική οικονομία». Ως «κυκλική οικονομία» ορίζεται σε γενικές γραμμές ως η βιομιμητική προσέγγιση στην επαναχρησιμοποίηση υλικών, κάνοντας μια μεταστροφή από την «γραμμική οικονομία» που χαρακτηρίζεται από το παίρνω, φτιάχνω, πετάω.

Αξίζουν να αναφερθούν συγκεκριμένα δεδομένα που αφορούν στην αναγκαιότητα μεταστροφής της Ευρώπης σε ένα κυκλικό μοντέλο οικονομίας: Πρώτον, αν και η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι πλούσια σε δεξιότητες και καινοτόμες ιδέες αλλά και προσεγγίσεις, είναι ιδιαίτερα φτωχή σε πόρους, εισάγοντας έξι φορές περισσότερες ύλες και φυσικούς πόρους από ό,τι εξάγει. Δεύτερον, υπάρχει η τάση ταχύτερης κατανάλωσης ανανεώσιμων πόρων από ό,τι μπορεί να τους αντικαταστήσει. Τρίτον, η μη επεξεργασία των αποβλήτων αποτελεί σοβαρό πρόβλημα – σύμφωνα με τον πρώτον αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Frans Timmermans, τον αντιπρόεδρο Jyrki Katainen και των επιτρόπων Karmenu Vella και Elzbieta Bienkowska, 500 κιλά απόβλητα – ως επί το πλείστον πλαστικά – καταλήγουν στις ευρωπαϊκές θάλασσες κάθε δευτερόλεπτο. Σύμφωνα με τους Ευρωπαίους αξιωματούχους, αυτό αποτελεί την «απόλυτη οικονομική σπατάλη», με επιπτώσεις στο περιβάλλον, τον τουρισμό, την αλιεία αλλά και την ίδια την οικονομία που θα μπορούσε να επωφεληθεί από την ανακύκλωση ή επαναχρησιμοποίηση των αποβλήτων αυτών – trash is cash, τα σκουπίδια είναι χρήμα, όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται.

Οι προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που θα κατατεθούν ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θα είναι ιδιαίτερα φιλόδοξες και θα καλύπτουν όλο το φάσμα των παραμέτρων εγκαθίδρυσης μιας κυκλικής οικονομίας στην Ευρώπη. Το πακέτο μέτρων θα καλύπτει τόσο τα απόβλητα, αλλά επίσης και την επαναχρησιμοποίηση πρώτων υλών, και τις πολιτικές εκείνες που θα οδηγήσουν την Ευρώπη σε μια νέα οικονομία, που θα έχει ιδιαίτερα σημαντικά οφέλη για τους πολίτες της Ένωσης.

Η μετάβαση από την γραμμική οικονομία στην κυκλική αποτελεί αδήριτη ανάγκη. Το κυκλικό μοντέλο αποτελεί ένα αναγεννητικό μοντέλο, με τεράστιες προοπτικές και δημιουργεί πολλές ευκαιρίες για την επιχειρηματική καινοτομία και όχι μόνο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αντιλαμβάνεται ότι θα πρέπει να δοθεί έμφαση στις αλλαγές σε που πρέπει να γίνουν σε τοπικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι αλλαγές θα πρέπει να συνάδουν με τους παγκόσμιους στόχους αιεφόρου ανάπτυξης και τις δράσεις κατά της κλιματικής αλλαγής. Οι σπατάλες που παρουσιάζονται με την μη επαναχρησιμοποίηση, μετατροπή, επισκευή, συντήρηση και αναβάθμιση υλών και υλικών που χρησιμοποιούνται στην γραμμική οικονομία είναι τεράστιες και υπολογίζεται ότι με την μετάβαση στην κυκλική οικονομία, η Ευρωπαϊκή ΄Ενωση μπορεί να εξοικονομήσει μεταξύ 340 έως 630 δισεκατομμυρίων δολαρίων των χρόνο.

Η μετάβαση στην κυκλική οικονομία θα επηρεάσει όλους. Τους Ευρωπαίους πολίτες και καταναλωτές ως χρήστες των προϊόντων και των υπηρεσιών της, όλους τους οικονομικούς φορείς και παράγοντες σε όλο τα φάσμα της αλυσίδας αξίας των προϊόντων και τους δημόσιους φορείς. Η καινοτομία που αφορά στον τομέα της κυκλικής οικονομίας θα οδηγήσει στην αύξηση των θέσεων στην αγορά εργασίας και στην μείωση των κόστων. Η μετάβαση στην κυκλική οικονομία είναι, τότε, μονόδρομος για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

 

Λέκτορας Νομικής στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, LL.B Law Bristol, Ph.D in Law – International Law and Human Rights (Kent), Διευθυντής Μονάδας Νομικής Κλινικής Πανεπιστημίου Λευκωσίας.


Comments

comments

Categories: Οικονομία

Σχετικά με τον Συγγραφέα