• Ποιές οι θέσεις του Βουλευτή Λευκωσίας για τα φλέγοντα ζητήματα των Δήμων και των φαρμάκων
  • Οι απαραίτητες προσαρμογές στα νέα δεδομένα που απαιτούνται να γίνουν
  • Ποιές οι εκτιμήσεις του για την πορεία και τις προοπτικές της κυπριακής οικονομίας

 

Ο Βουλευτής του Δημοκρατικού Συναγερμού κ. Νίκος Νουρής ανήκει σε εκείνη την ομάδα των πολιτικών που δεν αρκούνται στην κριτική και τις επισημάνσεις, αλλά προχωρεί παράλληλα και στην υποβολή ουσιαστικών προτάσεων.

Χαρακτηριστικό στοιχείο του επίσης είναι η ρεαλιστική προσέγγιση των προβλημάτων και η αποφυγή λαϊκιστικών προσεγγίσεων.

Έτσι λοιπόν εξηγείται το γιατί η συνέντευξη του κ. Νουρή στο EUROΚΕΡΔΟΣ είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ως προς το περιεχόμενο και τη χρησιμότητά της.

 

 

ΕΡ: Κύριε Νουρή, ποιά είναι η οικονομική κατάσταση των Δήμων, ιδιαίτερα μετά τις εξελίξεις του Μαρτίου του 2013;

ΑΠ: Δεν αποτελεί είδηση ότι οι Δήμοι στην Κύπρο αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα που σε κάποιες περιπτώσεις απειλούν την ίδια τη βιωσιμότητα τους. Είναι επίσης παραδεκτό ότι συνολικά το πρόβλημα επιδεινώθηκε μετά τις εξελίξεις του Μαρτίου του 2013, παρά το γεγονός ότι τελικά η κυβέρνηση με τεράστιες προσπάθειες πέτυχε την εξαίρεση από το κούρεμα των καταθέσεων των Δήμων. Σημαντικότεροι λόγοι της επιδείνωσης είναι κατά την εκτίμηση μου η μείωση των εσόδων των Δήμων που καταγράφηκε μέσα στο 2013, τόσο σε επίπεδο κρατικής χορηγίας όσο και είσπραξης από φορολογίες.

Δυστυχώς την ίδια ώρα ελάχιστοι Δήμοι προχώρησαν σε δραστικές διαρθρωτικές τομές, περικοπές και αναδιαρθρώσεις ώστε να μειωθούν οι ανελαστικές τους δαπάνες, οι οποίες ουσιαστικά ενοχοποιούνται για τα προβλήματα ρευστότητας που αντιμετωπίζουν. Εάν σε αυτά συνυπολογιστεί και το πάγωμα εκείνων των  αναπτυξιακών δράσεων που στηρίζονταν σε ίδια κεφάλαια, τότε γίνεται αντιληπτό το μέγεθος του προβλήματος. Μοναδική ακτίδα φωτός στην ανάπτυξη, τα διαρθρωτικά ευρωπαϊκά ταμεία και οι επιτευχθείσες νέες συμφωνίες της κυβέρνησης για επιπρόσθετη στήριξη για την περίοδο 2014-2020 στα πλαίσια του νέου κοινοτικού προγράμματος στήριξης.

 

ΕΡ: Ποιά είναι η κεντρική φιλοσοφία των μέτρων που προτείνατε στη Βουλή σχετικά με τη βιωσιμότητα των Δήμων; Πώς οι Δήμοι θα μπορούσαν να προσφέρουν τις ίδιες ή και καλύτερες υπηρεσίες με λιγότερα χρήματα;

ΑΠ: Τα δεδομένα που έχουμε σήμερα ενώπιον μας αναφορικά με τους πλείστους Δήμους είναι η κάκιστη οικονομική κατάσταση τους, η δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας ότι άμεσα δεν θα υπάρξουν συγχωνεύσεις ή καταργήσεις Δήμων αλλά και η ευρισκόμενη σε τελικό στάδιο μελέτη αναδιάρθρωσης. Αναμένεται ότι οι εισηγήσεις της μελέτης αφού συζητηθούν και συμφωνηθούν με τους εμπλεκόμενους, προφανώς θα αποτελέσουν το μεσομακροπρόθεσμο μέτρο στην προσπάθεια διόρθωσης των πολλών παραδεκτών στρεβλώσεων που σήμερα παρατηρούνται.

Το διάστημα όμως που μεσολαβεί από σήμερα, μέχρι την εφαρμογή των όποιων ριζοσπαστικών εισηγήσεων μπορεί αβίαστα να χαρακτηριστεί σαν η κρίσιμη περίοδος κατά την οποία αν δεν υιοθετηθούν κάποια βραχυπρόθεσμα μέτρα απάμβλυνσης της οικονομικής δυστοκίας των Δήμων, ενδεχόμενα κάποιοι από αυτούς να αντιμετωπίσουν πρόβλημα βιωσιμότητας.

Αξιοποιώντας λοιπόν την εμπειρία μου από τη μεγάλη χρονικά προϋπηρεσία μου στην Τοπική Αυτοδιοίκηση και αφού συνεκτίμησα τη νέα τάξη πραγμάτων αλλά και τις μνημονιακές υποχρεώσεις της χώρας μας, κατέθεσα στον αρμόδιο Υπουργό Εσωτερικών αλλά και στα συλλογικά όργανα του κόμματος μου, μια σειρά από συγκεκριμένα μέτρα και εισηγήσεις που στοχεύουν ακριβώς στην άμεση αντιμετώπιση των οικονομικών προβλημάτων των Δήμων, ώστε να δοθούν ανάσες ζωής μέχρι την εφαρμογή της όποιας μεταρρυθμιστικής πρότασης.

 

Οι κυριότερες των εισηγήσεων μου διαλαμβάνουν :

1.      Διαφοροποίηση του υφιστάμενου τρόπου κατανομής της κρατικής χορηγίας ώστε να εξυπηρετηθεί ορθότερα η αναπτυξιακή πολιτική. Η μεθοδολογία που σήμερα ακολουθείται δημιουργεί ανισότητες και επιτρέπει σε κάποιους Δήμους να εισπράττουν, αναλογικά πολλαπλάσια μεγαλύτερη χορηγία από άλλους.

2.      Η ριζοσπαστικότερη των εισηγήσεων μου αφορά την ανάθεση σε ένα κεντρικό φορέα, δίκην Υπουργού Οικονομικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, του καταρτισμού, της εποπτείας, του συντονισμού αλλά και του ελέγχου ενός συγκεντρωτικού σφαιρικού προϋπολογισμού είτε για το σύνολο της επικράτειας είτε σε μικρότερη έκταση με περιφερειακά κριτήρια. Με αυτό τον τρόπο θα λαμβάνονται αποφάσεις με γνώμονα το γενικότερο συμφέρον και θα αναλαμβάνονται κοινές δράσεις με στόχο την προώθηση συνεργασιών και συγχωνεύσεις υπηρεσιών για περιορισμό των αχρείαστων εξόδων.

3.      Εισηγούμαι επίσης την τροποποίηση της Νομοθεσίας ώστε να ενοποιηθεί ο Φόρος Αστικής Ακίνητης Ιδιοκτησίας με τον Φόρο Ακίνητης Ιδιοκτησίας που σήμερα εισπράττεται από τους Δήμους. Μια τέτοια εξέλιξη θα τερματίσει τη σημερινή, άδικη, διπλή φορολόγηση των πολιτών, η δε ενοποιημένη πλέον φορολογία να εκχωρηθεί στις Τοπικές Αρχές αντισταθμιστικά έναντι της κατάργησης της κρατικής χορηγίας.

4.      Εισηγούμαι ακόμα, την εναλλαξιμότητα του προσωπικού μεταξύ όμορων Δήμων ώστε να μεγιστοποιηθεί η αποδοτικότητα και η παραγωγικότητα χωρίς νέες προσλήψεις και χωρίς να παραβλάπτονται τα δικαιώματα του εργατικού κυρίως προσωπικού.

5.      Προτείνω ακόμα να μελετηθεί η πιθανότητα παραχώρησης στους Δήμους, του συνόλου ή μέρους των τελών κυκλοφορίας των αυτοκινήτων αφού είναι ευθύνη των τοπικών αρχών η συντήρηση του αστικού οδικού δικτύου, των φώτων τροχαίας αλλά και η καταβολή του κόστους του ηλεκτρικού ρεύματος για τον οδικό φωτισμό.

6.      Περαιτέρω ενίσχυση των Δήμων μπορεί να προκύψει με παραχώρηση ποσοστού από τα τέλη αποχέτευσης με αντάλλαγμα την από μέρους τους παροχή τεχνικής υποστήριξης.

7.      Διατυπώνεται επίσης η εισήγηση όπως οι Δήμοι προχωρήσουν άμεσα σε σύσταση δημοτικών εταιρειών πάνω σε καθαρά επιχειρηματική βάση με ειδική αναφορά μάλιστα στη διαχείριση των συστημάτων ανακύκλωσης, γεγονός που μπορεί να  τους αποφέρει σημαντικά έσοδα.

Θέλω όμως να επαναλάβω με έμφαση ότι, κανένα από τα πιο πάνω μέτρα δεν μπορεί να αποτελέσει την λύση του προβλήματος εάν δεν συνοδευτεί με την από μέρους των Δήμων  λήψη τολμηρών αποφάσεων για διαρθρωτικές αλλαγές και τομές ώστε να επιτευχθεί αύξηση της παραγωγικότητας με ταυτόχρονη μείωση του λειτουργικού τους κόστους, με ιδιαίτερη αναφορά στις σημερινές υπέρογκες ανελαστικές δαπάνες.

 

ΕΡ: Τελικά, η Κύπρος διαθέτει μεγαλύτερο αριθμό Δήμων σε σχέση με το ύψος του πληθυσμού της; Οι συνενώσεις Δήμων – είδαμε σε μεγάλο βαθμό και στην Ελλάδα κατά την τελευταία πενταετία – πιστεύετε ότι θα ωφελήσουν;

ΑΠ: Κάθε καλόπιστος παρατηρητής μπορεί εύκολα να αντιληφθεί το υπεράριθμο των Δήμων σε σχέση με το μέγεθος της χώρας μας. Μια απλή αντιπαραβολή με άλλες Ευρωπαϊκές χώρες οι οποίες με πολλαπλάσιο πληθυσμό διαθέτουν αναλογικά πολύ λιγότερους Δήμους δίνει την απάντηση. Το Λονδίνο των πολλών εκατομμυρίων διαθέτει ένα Δήμο. Στην ευρύτερη περιοχή της πρωτεύουσας της χώρας μας λειτουργούν σήμερα 9 Δήμοι με 9 Δημάρχους 150 και πλέον δημοτικούς συμβούλους και υποστηρικτικές υπηρεσίες εκατοντάδων υπαλλήλων και εργατών για να εξυπηρετηθεί πληθυσμός 280.000 κατοίκων. Είναι μάλλον αφύσικο να προσπαθήσει ο οποιοσδήποτε να ισχυριστεί ότι αυτό το φαινόμενο δεν αποτελεί στρέβλωση. Σαφώς λοιπόν και μέχρι την ημερομηνία υιοθέτησης των μεταρρυθμιστικών μέτρων που εκτιμώ ότι μεταξύ άλλων θα διαλαμβάνουν και κάποιες συγχωνεύσεις, θα πρέπει να προωθηθούν μέτρα συνεργασιών και κοινών δράσεων με στόχο τόσο τη μείωση του κόστους όσο και τον τερματισμό της επικάλυψης των προσφερομένων υπηρεσιών.

 

ΕΡ: Είναι φτηνά ή ακριβά τα φάρμακα στην Κύπρο;

ΑΠ: Γίνεται πολλή συζήτηση για το αν στη χώρα μας τα φάρμακα είναι φτηνά ή ακριβά. Μέτρο σύγκρισης η Ελλάδα της οποίας όμως σήμερα το σύστημα υγείας και πολύ περισσότερο το σύστημα τιμολόγησης φαρμάκων είναι πλήρως εξαρθρωμένα με πάμπολλες ελλείψεις φαρμάκων που μεταξύ άλλων προκαλούνται λόγω της απροθυμίας των φαρμακευτικών εταιρειών να υιοθετήσουν τις αλλεπάλληλες μειώσεις στις τιμές που επιβάλλονται λόγω των δημοσιονομικών προβλημάτων της χώρας.

Σαφώς και οι τιμές θα μπορούσαν να είναι φθηνότερες στη χώρα μας. Πρέπει όμως πριν εξαγγέλλουμε με πομπώδη και επιπόλαιο τρόπο ότι μπορούμε να μειώσουμε δραστικά τις τιμές, να έχουμε αντίληψη του μεγέθους μας σαν χώρα εισαγωγής, αλλά και των δικών μας κατασκευαστικών δυνατοτήτων. Το φάρμακο δεν είναι σοκολάτα ή καραμέλα που εάν δεν έχεις μια συγκεκριμένη εμπορική ονομασία στη διάθεση σου απλά θα δοκιμάσεις κάτι άλλο.

Στο πρόσφατο παρελθόν ξαναδοκιμάσαμε ανεπιτυχώς να μειώσουμε ετσιθελικά και απερίσκεπτα τις τιμές με αποτέλεσμα να οδηγηθούν στην έξοδο πολλά ουσιώδη φάρμακα και με τους συμπατριώτες μας να τα ψάχνουν απεγνωσμένα είτε στα κατεχόμενα, είτε στο εξωτερικό. Για να τα επαναφέρει στη  αγορά, η τότε κυβέρνηση, υποχρεώθηκε σε άτακτη υποχώρηση, άρση των μέτρων που είχαν επιβληθεί και διαφοροποίηση της τιμολογιακής πολιτικής.

Μαγικές συνταγές δεν υπάρχουν. Σημαντική μείωση στις τιμές των φαρμάκων μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν ενοποιηθεί η αγορά του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα στα πλαίσια της εφαρμογής του ΓΕΣΥ ώστε να μεγιστοποιηθεί η αγοραστική δυνατότητα του κράτους κάτω από ένα κεντρικό φορέα. Επιπρόσθετα, σε μια τέτοια εξέλιξη, που ευελπιστώ ότι θα επιτευχθεί μέσα στο 2015, η τιμή του φαρμάκου θα απαλλαγεί και από τα «βαρίδια» που σήμερα φυσιολογικά επιβαρύνεται από τα ποσοστά κέρδους των φαρμακοποιών αφού η αμοιβή τους αναμένεται ότι θα διαφοροποιηθεί με την καταβολή τέλους εκτέλεσης των συνταγών γεγονός που αναμένεται να μειώσει περαιτέρω τις τιμές.

 

ΕΡ: Θα μπορούσε να περιοριστεί το ύψος της φαρμακευτικής δαπάνης και με ποιούς τρόπους;

ΑΠ: Η προσπάθεια μείωσης των φαρμακευτικών δαπανών απασχολεί το παγκόσμιο, όπως και η αποτροπή εισδοχής στην αλυσίδα διακίνησης των φαρμάκων των λεγόμενων πλαστών ή ψευδεπίγραφων φαρμάκων τα οποία προσπαθούν ακριβώς να εκμεταλλευτούν το ψηλό κόστος. Απάντηση στις προσπάθειες μείωσης του κόστους αποτελεί η ολοένα αυξανόμενη χρήση των λεγόμενων γενερικών ή αντιγραφικών φαρμάκων τα οποία εισέρχονται στην αγορά ταυτόχρονα με την λήξη του διπλώματος ευρεσιτεχνίας (πατέντα) του πρωτότυπου φαρμάκου σε πολύ χαμηλότερες τιμές συνεισφέροντας τα μέγιστα στην μείωση του κόστους της φαρμακευτικής δαπάνης.

Για να μεγιστοποιηθεί όμως η εκμετάλλευση των φτηνών γενερικών φαρμάκων θα πρέπει τα συστήματα υγείας να «πείσουν» τους γιατρούς να τα συνταγογραφούν. Μείωση όμως των φαρμακευτικών δαπανών επιτυγχάνεται και με την εισαγωγή αποτελεσματικών συστημάτων ελέγχου του συστήματος διάθεσης των φαρμάκων τόσο στο επίπεδο των γιατρών όσο και των φαρμακοποιών. Αυτά όμως είναι μέτρα που μπορούν να εφαρμοστούν μόνο σε περιβάλλον Εθνικού συστήματος υγείας. Άρα η απάντηση στο ερώτημα σας είναι πως στο υφιστάμενο σύστημα που σήμερα διαθέτουμε, οι προσδοκίες μας για σημαντικές μειώσεις στη φαρμακευτική δαπάνη είναι περιορισμένες. Διαφορετικά όμως θα είναι τα δεδομένα και αυξημένες οι δυνατότητες για ουσιαστικές μειώσεις σε περιβάλλον ΓΕΣΥ.

 

ΕΡ: Πόσο αισιόδοξος είστε ότι η Κύπρος θα καταφέρει να ξεπεράσει την οικονομική κρίση και σε βάθος χρόνου να περάσει εκ νέου σε φάση ανάπτυξης;

ΑΠ: Ότι θα έχουμε μια ακόμα δύσκολη χρονιά αυτό έχει χιλιοειπωθεί. Γνωρίζουμε τι μας περιμένει και προετοιμαζόμαστε για να αντιμετωπίσουμε κυρίως τα δύσκολα κοινωνικά προβλήματα που θα κληθούμε να αντιμετωπίσουμε με πρώτο αυτό της ανεργίας.

Αισιόδοξοι δικαιούμαστε να είμαστε εάν αναλογιστούμε με πόση συνέπεια διαχειριστήκαμε μέχρι σήμερα τις οδυνηρότατες μνημονιακές μας υποχρεώσεις, αλλά και με πόση υπευθυνότητα ο λαός μας στάθηκε όρθιος απέναντι στο τσουνάμι που τον έπληξε. Με τέτοιες παρακαταθήκες λοιπόν δεν δικαιούμαστε ούτε να αποτύχουμε, ούτε πολύ περισσότερο να απογοητεύσουμε αυτό τον περήφανο και υπεύθυνο λαό.

Προϋπόθεση για την πολυπόθητη ανάπτυξη όμως, είναι αφενός μεν, η σε πρώτο χρόνο συγκράτηση της ανεργίας ώστε σε βάθος χρόνου αυτή να μειωθεί σε αποδεκτά επίπεδα. Οι εξαγγελίες από πλευράς κυβέρνησης, των διαφόρων σχεδίων απασχόλησης που ήδη αφαίρεσαν από την ανεργιακή λίστα 6.000 χιλιάδες συμπολίτες μας αλλά και η ανακοίνωση της ριζοσπαστικής όσο και πρωτοποριακής εισήγησης για υιοθέτηση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος για το σύνολο του πληθυσμού από τον ερχόμενο Ιούλιο, είναι μέτρα που κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση.

Δεύτερη σημαντική παράμετρος η εξεύρεση λύσης στο πρόβλημα των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Στόχος διόλου εύκολος. Η λύση όμως αυτού του σοβαρού προβλήματος δεν επιδέχεται άλλη καθυστέρηση. Οι τράπεζες θα πρέπει κάποια στιγμή να αποκτήσουν ρευστότητα ώστε να τροφοδοτήσουν την αγορά με χρήμα αλλά και να μπορέσουν να προχωρήσουν στις απαραίτητες μειώσεις των δανειστικών επιτοκίων. Για να συμβεί κάτι τέτοιο όμως θα πρέπει να εισπράξουν, τουλάχιστο μέρος από τα τεράστια οφειλόμενα προς αυτές ποσά. Τρίτη και τελευταία προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την επιστροφή σε χαμόγελα αισιοδοξίας η επανάκτηση της χαμένης αξιοπιστίας και της φερεγγυότητας του τραπεζικού μας συστήματος.

Ευελπιστούμε ότι η διεθνής εκστρατεία του ιδίου του Προέδρου της Δημοκρατίας και η επίθεση φιλίας προς ξένες ευημερούσες αγορές, σε συνδυασμό με τις προσπάθειες για αναδιάρθρωση των δομών στο εσωτερικό και τα προσφερόμενα κίνητρα σε ξένους επενδυτές, θα δημιουργήσουν συνθήκες για προσέλκυση ξένων κεφαλαίων που αυτή την ώρα αξιολογούνται σαν μάννα εξ ουρανού για τη δοκιμαζόμενη οικονομία μας.

Απαντώ λοιπόν ευθέως ότι, με επιτυχή αντιμετώπιση των προαναφερθέντων προκλήσεων, μπορούμε να είμαστε αισιόδοξοι. Αν αναλογιστούμε μάλιστα, τα εγκωμιαστικά σχόλια των ιδίων των δανειστών μας, αλλά και την πρώτη μετά τρία ολόκληρα χρόνια αναβάθμιση της κυπριακής οικονομίας από τον οίκο Standard and Poor’s τότε γίνεται αντιληπτό ότι είναι βάσιμα τα συγκρατημένα χαμόγελα αισιοδοξίας.

Την ίδια ώρα όμως θα πρέπει να είμαστε ρεαλιστές και κυρίως απόλυτα ειλικρινείς απέναντι στον κόσμο. Σαν παράταξη συνειδητά έχουμε προ πολλού επιλέξει να μην κρύβουμε από το λαό την αλήθεια, όσο σκληρή κι αν είναι. Ο κυπριακός ελληνισμός περνά μια νέα δύσκολη δοκιμασία στην οποία, πέραν από την παγίωση της κατοχής και της απροθυμίας της τούρκικης πλευράς για λύση του εθνικού μας θέματος, αθροιστικά προστίθεται και ο σοβαρός κλυδωνισμός της οικονομίας μας. Στο παρελθόν περάσαμε πολλές φορές με άριστα ανάλογες δύσκολες καταστάσεις στηριζόμενοι στην εθνική ομοψυχία και την ενότητα.

Τα ίδια λοιπόν συστατικά θα  πρέπει να αποτελέσουν και πάλι την συνταγή της προσδοκώμενης επιτυχίας μας ώστε να καταστεί δυνατή και η επιτυχής έξοδος μας από τις μνημονιακές υποχρεώσεις και δεσμεύσεις μας. Αυτή η ενότητα όμως, κτίζεται μόνο μέσα από ειλικρινείς τοποθετήσεις και κλίμα εμπιστοσύνης που η πολιτική ηγεσία οφείλει να καλλιεργήσει ώστε να επανεύρει την αξιοπιστία της μεταξύ του συνόλου των πολιτών. Εμείς δηλώνουμε αποφασισμένοι να την οικοδομήσουμε έναντι οιουδήποτε τιμήματος γιατί το οφείλουμε και σ΄ όσους αγωνίστηκαν για την ελευθερία αυτού του τόπου αλλά και στα ίδια τα παιδιά μας.


Comments

comments

Σχετικά με τον Συγγραφέα