Χρ. Αγκαστινιώτης: Δεν έχουμε μάθει από τα λάθη μας

Χρ. Αγκαστινιώτης: Δεν έχουμε μάθει από τα λάθη μας

 


Σημαντική η απεξάρτηση της λειτουργίας του κράτους από τον κομματικό εναγκαλισμό

 

Της Αγγέλας Κωμοδρόμου

 

Ο πρόεδρος του Κυπριακού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου, Χριστόδουλος Αγκαστινιώτης, σε συνέντευξη του στο Ευρωκέρδος μιλά για την επιτακτική ανάγκη επίλυσης του προβλήματος των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, την σημαντικότητα της προσέλκυσης ξένων επενδυτών, αλλά και την πάγια θέση του ΚΕΒΕ για κατάργηση του θεσμού της ΑΤΑ. Υπογράμμισε επίσης πως η πρόσβαση σε χρηματοδότηση, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα των κυπριακών επιχειρήσεων.

 

Που επικεντρώνονται οι προσπάθειες του ΚΕΒΕ για εκσυγχρονισμό του μοντέλου της κυπριακής οικονομίας και ποιες οι προτεραιότητες;

Θέσαμε ως κεντρικό στόχο την ενίσχυση της θέσης της χώρας στην παγκόσμια κλίμακα ανταγωνιστικότητας, εντάσσοντας στοιχεία διαφοροποίησης από τις παραδοσιακές προσεγγίσεις.

Η αύξηση της αποτελεσματικότητας της λειτουργίας του Κράτους, η επιτάχυνση και ολοκλήρωση των μεταρρυθμίσεων, η ενίσχυση της διαφάνειας, η ταχύτητα στην απονομή δικαιοσύνης, η εμπέδωση των αρχών της ισονομίας, η απεξάρτηση της λειτουργίας του κράτους από τον κομματικό εναγκαλισμό, η συνεχής αναβάθμιση των υποδομών της χώρας, αποτελούν για το ΚΕΒΕ προτεραιότητες.

Η δημιουργία των Υφυπουργείων Ναυτιλίας, Τουρισμού και Ψηφιακού Μετασχηματισμού αποτελούν κομβικής σημασίας μεταρρυθμίσεις. Σημειώνουμε όμως πως η λειτουργία τους, για να είναι αποτελεσματική και ωφέλιμη στον τόπο, πρέπει να είναι απαλλαγμένη από τους κομματικούς μανδύες.

Στην κατεύθυνση αυτή χρειαζόμαστε επενδύσεις μακράς πνοής και δράσης. Εξίσου σημαντική επένδυση που πρέπει να κάνουμε είναι στον τομέα του ψηφιακού μετασχηματισμού που αφορά το σύνολο της οικονομίας.

Οι προσπάθειες του ΚΕΒΕ για εκσυγχρονισμό και διαφοροποίηση του μοντέλου ανάπτυξης της οικονομίας επικεντρώνονται στους νέους πολλά υποσχόμενους τομείς. Νέοι τομείς όπως τα Fin-Tech, οι νεοφυείς επιχειρήσεις, η πληροφορική και οι τηλεπικοινωνίες, η ενέργεια που σχετίζεται περισσότερο με τους υδρογονάνθρακες, και η τεχνητή νοημοσύνη (artificial intelligence) είναι μερικοί από τους τομείς που θα μπορούσαν να αναπτυχθούν στην Κύπρο.

Η παραχώρηση από την κυπριακή Κυβέρνηση διαβατηρίων ή υπηκοότητας με αντάλλαγμα τις επενδύσεις, έβαλαν την Κύπρο στο στόχαστρο ξένων δημοσιευμάτων. Νομίζετε ότι η κριτική των ξένων για το σχέδιο πολιτογραφήσεων ήταν αβάσιμη;

Όπως έχω τονίσει ξανά, η κριτική που έγινε από τους ξένους είναι άδικη, αβάσιμη και ειδικότερα άδικη για το σχέδιο πολιτογραφήσεων που η Κυπριακή Δημοκρατία έχει σε ισχύ. Δεν πρέπει όμως να δίνουμε παραπάνω έκταση σε αυτό καθώς μόνο ζημιά κάνουμε. Οι ευρωπαίοι, αν δεν επιθυμούν οι ίδιοι να πεισθούν, δεν θα πεισθούν ότι και να κάνουμε. Αυτό το οποίο είναι σημαντικό και πρέπει να λεχθεί, έγινε μετά από συνεργασία του Κυπριακού Οργανισμού Προώθησης Επενδύσεων, του Υπουργείου Εσωτερικών και του Υπουργείου Οικονομικών και αφορά κάποιες αλλαγές στα σχέδια πολιτογράφησης, οι οποίες είναι προς την ορθή κατεύθυνση. Οι αλλαγές αυτές αφορούν την εποπτεία του σχεδίου, την εποπτεία των παρόχων, εμπερικλείουν κανόνες δεοντολογίας που αφορούν αυτούς που εμπλέκονται στα σχέδια, ενώ παράλληλα απαγορεύτηκαν και οι διαφημίσεις διαβατηρίων. Είναι κινήσεις προς την ορθή κατεύθυνση, οι οποίες θωρακίζουν την αξιοπιστία του σχεδίου και προστατεύουν τον επενδυτή.

Ποιες υφιστάμενες φορολογίες πρέπει να μειωθούν για ενίσχυση της επιχειρηματικότητας στην Κύπρο;

Κατά τη διάρκεια της κρίσης, η κυβέρνηση επέλεξε αντί του άκρατου δανεισμού, να επικεντρωθεί στο νοικοκύρεμα των δημοσίων οικονομικών και τον περιορισμό των μη παραγωγικών δημοσίων δαπανών προχωρώντας αναγκαστικά και στην αύξηση ή και επιβολή νέων φορολογιών. Αυτή η προσέγγιση ήταν ορθή και το ΚΕΒΕ τη στήριξε.

Με τη σταδιακή έξοδο από την κρίση καταργήθηκε ο φόρος ακίνητης ιδιοκτησίας, μειώθηκαν τα μεταβιβαστικά τέλη στο μισό, προώθησε εξαιρέσεις στην καταβολή φόρου κεφαλαιουχικών κερδών, υιοθετήθηκε μειωμένο ΦΠΑ για νέες κατοικίες, ανακαινίσεις κτηρίων και ενεργειακές αναβαθμίσεις, προσφέρθηκαν φορολογικές εκπτώσεις για νέες κεφαλαιουχικές επενδύσεις στις επιχειρήσεις καθώς και μια σειρά άλλων μέτρων.

Όλα αυτά τα μέτρα ενίσχυσαν την επιχειρηματικότητα, αλλά και το οικογενειακό εισόδημα. Η κοινωνία και η οικονομία απαλλάχθηκε από φορολογικές και άλλες επιβαρύνσεις της τάξης των €250 εκ. Πεποίθησή μας είναι ότι η Κυβέρνηση οφείλει να συνεχίσει την πολιτική αυτή της μείωσης των φόρων όπως για παράδειγμα η φορολόγηση με ποσοστό 30% των τόκων από καταθέσεις και η κατάργηση του τέλους των 350 ευρώ στον έφορο εταιρειών, ενέργειες που υποβοηθούν στην ενίσχυση της επιχειρηματικότητας. Ακόμα, κατά τη γνώμη του ΚΕΒΕ θα πρέπει να μας απασχολήσει η ενοποίηση φορολογιών, η απλοποίηση φόρων και η χρήση της σύγχρονης τεχνολογίας στη διαχείριση φορολογικών θεμάτων για να ξεπεράσουμε τη σχετική γραφειοκρατία.

Σχολιάστε το κλείσιμο του Συνεργατισμού.

Καταρχήν, θέλω να σημειώσω την ικανοποίηση του ΚΕΒΕ για την επισφράγιση της συμφωνίας μεταξύ της Ελληνικής Τράπεζας με το Συνεργατισμό, αφού υπερψηφίστηκαν οι εγγυήσεις για μέρος των δανείων που θα μεταφερθούν από την ΣΚΤ στην Ελληνική. Χαιρετίζω παράλληλα την ψήφιση των κυβερνητικών νομοσχεδίων για τα μη εξυπηρετούμενα και την τιτλοποίηση δανείων.

Η ολοκλήρωση της συμφωνίας ήταν ύψιστης σημασίας για όλους μας καθώς αφορά τις καταθέσεις και αποταμιεύσεις πολλών απλών πολιτών και επιχειρήσεων, αλλά και την κλονισμένη για ακόμη μια φορά, αξιοπιστία του τραπεζικού συστήματος της χώρας.

Ωστόσο, δεν μπορώ να μην σημειώσω ότι το όλο ζήτημα με τον Συνεργατισμό και τις προσπάθειες του κράτους για να τον κρατήσει στη ζωή μου θυμίζει έντονα το τι συνέβη πριν μερικά χρόνια με την Cyprus Airways.

Κακοδιαχείριση, άκρατος συνδικαλισμός και στο τέλος πληρώνει πάντα ο φορολογούμενος. Η κατάσταση στο Συνεργατισμό έφτασε στο σημερινό τραγικό σημείο, λόγω της διαχρονικής κακοδιαχείρισης, αλλά και σειράς λαθών και παραλείψεων που δεν διασφάλισαν την εξυγίανση του.

Νιώθω ότι είμαστε στο ίδιο έργο θεατές πράγμα που αποδεικνύει ότι δυστυχώς δεν έχουμε μάθει από τα λάθη μας.

Πλέον, αναμένουμε να δούμε το ξεκάθαρο πόρισμα στο οποίο θα καταλήξει η Ερευνητική Επιτροπή την οποία διόρισε ο Γενικός Εισαγγελέας, προκειμένου να διεξάγει έρευνα σχετικά με τα αίτια της κατάρρευσης του Συνεργατισμού.

Πρόσφατα ΚΕΒΕ και ΟΕΒ απεύθυναν δημόσια έκκληση σε Κυβέρνηση, Βουλή και Κεντρική Τράπεζα ώστε να προωθήσουν μέτρα για μείωση των κόκκινων δανείων προς όφελος της οικονομίας. Που «κολλά» το θέμα μείωσης των ΜΕΔ και τι σας ανησυχεί περισσότερο;

Όπως γνωρίζετε, τα Μη Εξυπηρετούμενα Δάνεια, αποτελούν σήμερα (μαζί με την ανεργία) ένα από τα πιο δύσκολα και πιεστικά προβλήματα της οικονομίας. Η αποτελεσματική διαχείριση αυτού του προβλήματος καθίσταται πλέον επιτακτική και οφείλουμε ως κράτος (Κυβέρνηση, Βουλή, Κεντρική Τράπεζα), επηρεαζόμενοι Φορείς και δανειολήπτες να εργαστούμε συλλογικά για την επίλυσή του.

Εμείς, εισηγηθήκαμε να δοθούν τα αναγκαία νομοθετικά και άλλα εργαλεία στις τράπεζες για να εισπράξουν το λαβείν τους, διότι η κατάθεση του ενός είναι ουσιαστικά το δάνειο κάποιου άλλου. Οι τράπεζες συμβάλλουν καθοριστικά στην ανάπτυξη της οικονομίας και δεν μπορούν να παραμένουν με βαρίδια που επηρεάζουν τη ρευστότητα, τα κεφάλαια και γενικά τους οικονομικούς δείκτες τους. Αναμένεται όμως και από τις τράπεζες ότι δεν πρέπει να επιβάλλουν υπερ-χρεώσεις ως αποτέλεσμα καταχρηστικών ρητρών, οι οποίες στο τέλος δεν μπορούν να εισπραχθούν και απλά επιδεινώνουν την κατάσταση για πολλούς δανειολήπτες (επιχειρήσεις και νοικοκυριά) που συνεχίζουν ακόμα να αντιμετωπίζουν προβλήματα.

Είναι γνωστό ότι ως αποτέλεσμα του «κουρέματος» των καταθέσεων πολλές υγιείς επιχειρήσεις, αλλά και απλοί πολίτες (αυτοί είναι που ουσιαστικά υπέστησαν την απομείωση των καταθέσεων) έχασαν μεγάλο ποσοστό των χρημάτων τους περιορίζοντας σημαντικά την επιχειρησιακή και αγοραστική τους δύναμη. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την αδυναμία τους να εξυπηρετούν τα υφιστάμενα δάνεια τους, γεγονός που μπορεί να ισχύει μέχρι και σήμερα σε αρκετές περιπτώσεις.

Με δεδομένη, λοιπόν, τη θέση αρχής ότι θα πρέπει να υπάρξει επίλυση του προβλήματος των ΜΕΔ, αναμένουμε από τις τράπεζες, αλλά και τους δανειολήπτες να επιδείξουν την απαραίτητη συνεργασία και υπευθυνότητα για οριστική αντιμετώπισή του. Μας ανησυχεί η ιδέα ότι μπορεί να εμπεδωθεί η αντίληψη ότι οποιοσδήποτε μπορεί να παίρνει δάνειο και στη συνέχεια να επικαλείται διάφορες αιτιάσεις να μην το αποπληρώσει, μεταφέροντας το βάρος στους υπόλοιπους πολίτες της χώρας ως δημόσια υποχρέωση.

Είχατε πει πως η επιτυχία της Κύπρου οφείλεται στην ευελιξία, στην προσαρμοστικότητα και στην εξωστρέφεια της οικονομίας της. Δεν σας ανησυχεί ότι αυτή η εξωστρέφεια ίσως να είναι και ζημιογόνα;

Η οικονομία της Κύπρου, όπως διαφάνηκε, μπορεί να προσαρμόζεται στις όποιες συνθήκες γεγονός που μπορεί να είναι και καλό αλλά και κακό. Είναι γεγονός ότι μετά το Μνημόνιο επανήλθε σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα η οικονομία της χώρας μας σε καλά επίπεδα, λόγω του ότι είμαστε μια μικρή χώρα και κατ’ επέκταση οικονομία. Όσον αφορά την εξωστρέφεια και την ικανότητα προσέλκυσης ξένων επενδύσεων, εκτιμώ ότι μόνο καλό μπορεί να επιφέρει σε μια χώρα. Η προσέλκυση ξένων επενδυτών συνιστά σημαντική προτεραιότητα για την χώρα, γιατί εκτός του ότι συμβάλλει στην εισροή ξένων κεφαλαίων, μεταφέρει συνήθως προς την χώρα και νέα τεχνογνωσία, νέες διασυνδέσεις με χώρες του εξωτερικού, προβάλλει την Κύπρο στο εξωτερικό και μια σειρά άλλων ωφελημάτων.

Η ικανότητα προσέλκυσης ξένων επενδύσεων συνδέεται άμεσα με τα κίνητρα που προσφέρουμε ως χώρα σε αντιπαραβολή πάντοτε με τα κίνητρα που προσφέρουν άλλες χώρες. Ιδιαίτερη σημασία έχει η ικανότητα να ανταποκρινόμαστε με ταχύτητα και επαγγελματική επάρκεια στις ανάγκες των επενδυτών, από το στάδιο της πρώτης επαφής, στο στάδιο της αδειοδότησης, αλλά και των διαδικασιών μέχρι την υλοποίηση μιας επένδυσης.

Έχει αναφερθεί πολλές φορές πως πάγια θέση του ΚΕΒΕ είναι πως ο θεσμός της ΑΤΑ είναι αναχρονιστικός και πρέπει να καταργηθεί. Φέτος όμως αυτός ο θεσμός επέστρεψε μετά από 6 χρόνια. Σχολιάστε;

Το ΚΕΒΕ δίνοντας μεγάλη σημασία στην ανάπτυξη και διατήρηση ομαλών εργασιακών σχέσεων αποδέχτηκε τη μεταβατική συμφωνία για περίοδο τριών ετών για την ΑΤΑ.

Ωστόσο, πάγια θέση του ΚΕΒΕ είναι ότι ο θεσμός είναι αναχρονιστικός και πρέπει να καταργηθεί. Είναι ξεκάθαρη η άποψη μας ότι οι πολιτικές του παρελθόντος έχουν αποδειχθεί λανθασμένες με αποτέλεσμα τις βαρύτατες συνέπειες της οικονομικής κρίσης, κάτι το οποίο πληρώσαμε και θα έπρεπε από αυτό να έχουμε αντλήσει μαθήματα. Δεν πρέπει να επανέλθουμε σήμερα σε αυτές τις τακτικές, καθώς η ανάπτυξη της οικονομίας μας παραμένει εύθραυστη και οφείλουμε να την προστατεύσουμε. Πολλές επιχειρήσεις σήμερα έχουν ήδη προχωρήσει στην επιστροφή των μισθών που έχουν περικόψει τα προηγούμενα χρόνια. Γίνεται δηλαδή επαναφορά των προ κρίσης μισθών σταδιακά. Και εδώ έγκειται και η ουσία του θέματος, στο σταδιακά. Εάν επιχειρηθούν απότομες αυξήσεις μισθών διακυβεύεται η επιβίωση των επιχειρήσεων και της οικονομίας για ακόμα μια φορά. Οφείλουν όλοι οι εμπλεκόμενοι να προχωρούν με σύνεση στις αυξήσεις μισθών και να δρουν με βάση τα όσα μπορεί να αντέξει η μέχρι τώρα ανάπτυξη που επιφέραμε. Τέλος, αναφέρω ότι το θέμα της ΑΤΑ είναι ευρύτερο και θα το ξαναδούμε με τα αρμόδια όργανα του ΚΕΒΕ.

Οι οικογενειακές επιχειρήσεις αποτελούσαν πάντοτε την ραχοκοκαλιά της κυπριακής οικονομίας. Θεωρείτε ότι έχουν μέλλον;

Οι μικρομεσαίες οικογενειακές επιχειρήσεις αποτελούσαν και συνεχίζουν να αποτελούν την ραχοκοκαλιά της κυπριακής οικονομίας. Παρά τα πολλά προβλήματα συνεχίζουν να υπάρχουν και να στηρίζουν την κυπριακή οικονομία. Και για να απαντήσω στην ερώτηση σας, βεβαίως πιστεύω ότι έχουν μέλλον ωστόσο χρήζουν εκσυγχρονισμού προκειμένου να εναρμονιστούν με το περιβάλλον. Οφείλουν να αναπτύξουν την εξωστρέφεια, την τεχνολογία αλλά και να προβαίνουν σε συνεργασίες οι οποίες μπορούν να τις επεκτείνουν. Χρειάζονται όμως και τη συνεχή αλλά και σωστή στήριξη του κράτους.

Το κυριότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι κυπριακές επιχειρήσεις;

Οι κυπριακές επιχειρήσεις αντέχουν στις δυσκολίες όπως αποδείχτηκε και πιστεύω ακράδαντα ότι όσες κυπριακές επιχειρήσεις κατάφεραν να επιβιώσουν μετά από την οικονομική κρίση και τις συνέπειες της, είναι σήμερα πιο δυνατές και από πλευράς οργάνωσης από ότι στο παρελθόν. Ωστόσο, υπάρχουν προβλήματα τα οποία οι επιχειρήσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν. Πιο συγκεκριμένα, η δύσκολη πρόσβαση στη χρηματοδότηση των επιχειρήσεων, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα των επιχειρήσεων. Είναι γεγονός ότι οι τράπεζες άρχισαν δειλά-δειλά να παραχωρούν ορισμένα δάνεια, ωστόσο τα υψηλά ποσοστά των μη εξυπηρετούμενων δανείων εμποδίζουν τις τράπεζες να είναι ευέλικτες με τους επιχειρηματίες.

Επιπλέον, η κρατική γραφειοκρατία, τα λειτουργικά κόστη, η ηγετική διοίκηση, η μακροχρόνια διαχείριση διαδοχής, ο αυξημένος ανταγωνισμός, οι χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι και η φορολογία ταλανίζουν τις επιχειρήσεις στην Κύπρο. Όλα αυτά τα προβλήματα δυσχεραίνουν το μέλλον των επιχειρήσεων, οι οποίες δεν μπορούν να ανοιχτούν σε νέες αγορές και να αναπτύξουν ιδανικά την εξωστρέφεια τους. Ειδικά, η έλλειψη πόρων και κινήτρων για περαιτέρω εξέλιξη της επιχειρηματικότητας αποτελεί τροχοπέδη για τις επιχειρήσεις της Κύπρου (και όχι μόνο).

Πηγή: Έντυπο Περιοδικό Ευρωκέρδος


Comments

comments

Σχετικά με τον Συγγραφέα