ΠΡΟΕΔΡΙΚΕΣ 2018 – Παράλληλοι μονόλογοι

ΠΡΟΕΔΡΙΚΕΣ 2018 – Παράλληλοι μονόλογοι


 

 


Του Πάνου Τσιρίδη, Σύμβουλος επικοινωνίας σε οργανισμούς και επιχειρήσεις

 

Τέσσερις μήνες πριν από την εκλογική αναμέτρηση τίποτα δεν θυμίζει αντίστοιχες περιόδους του παρελθόντος. Είναι βέβαια νωρίς. Αλλά, και έναν μήνα πριν, η ίδια ατμόσφαιρα αδιάφορης καθημερινότητας φαίνεται ότι θα κυριαρχεί.

Η φόρτιση, η πόλωση και ο φανατισμός θα απουσιάσουν από τις εκλογές του Ιανουαρίου. Θα είναι προνόμιο αποκλειστικά των κομματικών στρατών των επιτελείων. Αυτοί οφείλουν να εμπνεύσουν και να προσελκύσουν το ενδιαφέρον των ψηφοφόρων, ανταγωνιζόμενοι champions league, reality show και καρναβάλια, τα δύο τελευταία με κάπως περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας.

Έτσι συμβαίνει όταν οι ψηφοφόροι αντιλαμβάνονται ότι στις εκλογές δεν κρίνονται σημαντικά διακυβεύματα. Όταν θεωρούν ότι οι μεγάλες πολιτικές επιλογές δεν αποτελούν αντικείμενο της αναμέτρησης ενώ στα νέα ζητήματα που τίθενται, οι πολιτικές δυνάμεις συνολικά δεν έχουν να δώσουν ουσιαστικές απαντήσεις.

Πέρα από αλληλοκατηγορίες, συνθήματα και διακηρύξεις, ο πολιτικός λόγος για την οικονομία την επόμενη πενταετία δύσκολα θα αποτελέσει αποφασιστικό κριτήριο ψήφου

Δύο κρίσιμα διακυβεύματα που ανήκουν στο παρελθόν πρέπει να επανεισαχθούν «από πάνω» με αξιώσεις στο σκηνικό για να πεισθεί ο πολίτης ότι αξίζει να ασχοληθεί. Και δύο νέα ζητήματα που αναφύονται «από κάτω» πρέπει να βρουν το δρόμο τους προς τον δημόσιο διάλογο ώστε κόμματα, υποψήφιοι και πολιτικό σύστημα εν γένει να διεκδικήσουν ξανά την αξιοπιστία τους.

Το πρώτο είναι η οικονομία. Η παρούσα κυβέρνηση την παραδίδει σε καλύτερη κατάσταση απ’ ό,τι την παρέλαβε και αυτό δικαιούται να το πανηγυρίσει. Σε μερίδα πολιτών το γεγονός αυτό είναι χειροπιαστό: η αγορά δείχνει σημάδια ανάκαμψης, το ίδιο και η τσέπη τους. Όπως και να ’χει, ο κόσμος δικαίως θεωρεί πως ό,τι ήταν να γίνει στην οικονομία ήδη έγινε. Ό,τι μένει για την επόμενη πενταετία είναι προσεκτική διαχείριση χωρίς πολλές – πολλές διαφοροποιήσεις, ασχέτως συνθημάτων.

Μέρος από το «κυπριακό θαύμα» της γοργής ανάκαμψης, που τόσο επαινείται στην Ελλάδα, δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί χωρίς την κοινοβουλευτική συμβολή της συντηρητικής αντιπολίτευσης του ΔΗΚΟ, κάτι που είναι προς τιμήν του αρχηγού του αλλά περιορίζει αναπόφευκτα την τακτική του στο θέμα. Από την άλλη πλευρά, ο κ. Μαλάς δύσκολα θα βρει δυνατά επιχειρήματα σε μια τέτοια συζήτηση, εκτός ίσως αν αντλήσει τα περί νεοφιλελευθερισμού κλπ. από τη διεθνή αριστερή θεματολογία. Για τον κ. Λιλλήκα πειρασμός είναι ο πολιτικός λόγος του ιδιότυπου εθνικολαϊκισμού που τελευταία γίνεται mainstream σε ΗΠΑ και Ευρώπη, κάτι όμως που κρύβει κινδύνους και παγίδες.

Με λίγα λόγια, πέρα από αλληλοκατηγορίες, συνθήματα και διακηρύξεις, ο πολιτικός λόγος για την οικονομία την επόμενη πενταετία δύσκολα θα αποτελέσει αποφασιστικό κριτήριο ψήφου.

Στην πραγματικότητα, για να ξέρουμε ποιον Πρόεδρο θέλουμε πρέπει πρώτα να ξέρουμε τι Κύπρο θέλουμε και στη συνέχεια να αποφασίσουμε ποιος την εκπροσωπεί καλύτερα

Το δεύτερο χαμένο διακύβευμα αφορά στο εθνικό θέμα. Ασχέτως αν η διαπραγματευτική τακτική του Προέδρου θεωρείται ορθή ή όχι, ασχέτως αν προσπάθεια του αναγνωρίζεται ή όχι, ασχέτως αν έχουμε φτάσει πιο κοντά από ποτέ ή αν καταδεικνύεται η αποτυχία της στρατηγικής, φαίνεται ότι το θέμα έχει βαλτώσει. Αν δεν συμβεί κάποια απότομη αναβίωση της διαδικασίας το αμέσως επόμενο διάστημα, το Κυπριακό -για μια φορά ακόμη- παραπέμπεται στο άδηλο μέλλον. Οπότε εδώ οι κάθε λογής κορώνες θα αφορούν το παρελθόν και όχι κάποια ζωτική εξέλιξη που έρχεται να αλλάξει τα δεδομένα τους. «Τι είχες Γιάννη, τι είχα πάντα» λέει η παροιμία.

Από την άλλη πλευρά, πολλαπλασιάζονται οι διάσπαρτες συζητήσεις που δημιουργούν μια άτυπη «bottom – up» πολιτική ατζέντα, την οποία το πολιτικό σύστημα και οι υποψήφιοι του αδυνατούν να χειριστούν με επάρκεια:

Το έλλειμμα διαφάνειας, η διαφθορά και η διαπλοκή πολιτικής και οικονομικής εξουσίας είναι μια δέσμη θεμάτων στην οποία πολλοί συμφωνούν. Ένα διευρυμένο consensus επιβαρυντικό για την αξιοπιστία των πολιτικών έχει δημιουργηθεί από την πλευρά των ψηφοφόρων, ανεξαρτήτως πολιτικής τοποθέτησης.

Οι «συστημικοί» υποψήφιοι δεν έχουν να διατυπώσουν κάτι που να μοιάζει με πειστική λύση και οι όποιοι «αντισυστημικοί» δεν έχουν διαμορφώσει μέχρι σήμερα τα αναγκαία πολιτικά χαρακτηριστικά. Έτσι, πιθανότητα το ζητούμενο θα μείνει μετέωρο κρατώντας πολλούς ψηφοφόρους στους καναπέδες τους ή στην κάλπη με μανταλάκι στη μύτη.

Πέρα από τη διαφθορά, μια νέα συζήτηση έρχεται δειλά στο προσκήνιο από κάτω: ο αναγκαίος θεσμικός εκσυγχρονισμός. Το αναγκαίο, υπαρξιακό debate για την προοπτική της Κύπρου σήμερα είναι ακόμη ταμπού για τους πολιτικούς ενώ οι συνθήκες στην κοινωνία ωριμάζουν. Οι πολίτες είναι πιο μπροστά από τις ηγεσίες τους και ήδη ψιθυρίζουν τις πραγματικά μεγάλες συζητήσεις: εκείνες για το τι κράτος, τι οικονομία και τι κοινωνία πρέπει να είναι η Κυπριακή Δημοκρατία σε μια ή δύο γενιές από σήμερα. Είναι οι μόνες συζητήσεις που θα αποκάλυπταν συν τοις άλλοις την πραγματική πρόθεση της κοινωνίας στο Κυπριακό, ώστε να σταματήσει να κρύβεται πίσω από το δάκτυλό της, επικαλούμενη μια μόνιμη μεταβατική κατάσταση και μια άγονη, ενίοτε βολική, victim mentality.

Στην πραγματικότητα, για να ξέρουμε ποιον Πρόεδρο θέλουμε πρέπει πρώτα να ξέρουμε τι Κύπρο θέλουμε. Στη συνέχεια να αποφασίσουμε ποιος την εκπροσωπεί καλύτερα. Αλλιώς, το πιο πιθανό είναι οι ερχόμενες εκλογές να είναι κι αυτές μια διαδικασία άγονων παράλληλων μονολόγων αντί διαλόγων μεταξύ τους και με τους αναποφάσιστους πολίτες. Με πολύ τεχνητό συναίσθημα, μεγάλες δόσεις επίκλησης «αρχών και αξιών» και πεδίο δοκιμών κάθε τετριμμένου παραδοσιακού εκλογικού κόλπου με στόχο να φιλοτιμηθούν τα εσωτερικά ακροατήρια των κομμάτων να κινητοποιηθούν.

Δυστυχώς, σε τέτοια περίπτωση η αναμέτρηση γρήγορα θα εξελιχθεί σε κυνήγι εντυπώσεων με προσωπικές επιθέσεις πάνω και κάτω από τη ζώνη, αξιοποιώντας και την ανεξέλεγκτη φύση των κοινωνικών δικτύων. Με αποτέλεσμα να εντείνεται η αδιαφορία, η αποχή, η πεποίθηση του «όλοι το ίδιο είναι» που αποτελεί τη μήτρα του λαϊκισμού.

Κάποια στιγμή όμως το φράγμα της αντίδρασης θα υπερχειλίσει και τότε τα νέα διακυβεύματα που αναπόφευκτα θα προκύψουν δεν θα είναι αυτά που θα έπρεπε. Αντί να συζητάμε γι’ αυτά που μπορεί να κερδίσουμε, θα συζητάμε γι’ αυτά που κινδυνεύουμε να χάσουμε.

Πηγή: Έντυπο Περιοδικό Ευρωκέρδος


Comments

comments

Categories: Απόψεις

Σχετικά με τον Συγγραφέα