«Stress Test» Υποψηφίων Προέδρων και Εκλογικών Επιτελείων

«Stress Test» Υποψηφίων Προέδρων και Εκλογικών Επιτελείων

 


Του Νίκου Γ. Σύκα, Σύμβουλος Στρατηγικής & Καινοτομίας

 

Η πρόοδος μιας κοινωνίας δεν μετριέται μόνο με τη αύξηση του ΑΕΠ αλλά κυρίως με τη διάχυση των οφελών της ανάπτυξης σε όλους τους πολίτες και τη δημιουργία ευκαιριών για τη νέα γενιά. Ο σχεδιασμός της οικονομίας πρέπει να προάγει την ευημερία των ανθρώπων ανεξάρτητα από το εάν το ΑΕΠ σημειώνει αύξηση, μείωση ή παραμένει σταθερό.

Μελέτες του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου καταδεικνύουν ότι η ανισότητα επηρεάζει αρνητικά την αύξηση του ΑΕΠ. Οι χώρες που χαρακτηρίζονται από ανισότητες σημειώνουν πιο αργή και εύθραυστη οικονομική ανάπτυξη. Οι μεγάλες ανισότητες οδηγούν σε φτώχεια ακόμη και σε χώρες με υψηλό εισόδημα, όπου το χάσμα ανάμεσα σε πλούσιους και φτωχούς είναι σήμερα στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 30 ετών.

Υπάρχει ένα χάσμα ανάμεσα στους αριθμούς και την πραγματική οικονομία, ανάμεσα στα μαθηματικά μοντέλα και την ποιότητα ζωής. Ένα χάσμα ανάμεσα στους αλγόριθμους πρόβλεψης και τις προοπτικές για ένα πιο βιώσιμο μέλλον. Ένα χάσμα που διευρύνει τις ανισότητες.

Σύμφωνα με το δείκτη άνισης κατανομής εισοδήματος, γνωστός ως συντελεστής Gini, αλλά και τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Eurostat, η Κύπρος είναι ανάμεσα στις πιο άνισες κοινωνίες της Ευρώπης με το χάσμα μεταξύ των φύλων, τις οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες και τις ανισότητες στις ευκαιρίες να διευρύνονται.

Η κοινωνία πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ευημερεί ακόμα και όταν δεν υπάρχει ανάπτυξη. Όπως σημειώνει η οικονομολόγος Kate Raworth στο βιβλίο της Doughnut Economics, ο σχεδιασμός της οικονομίας πρέπει να είναι κατανεμητικός και αναγεννητικός (distributive and regenerative by design).

Πρέπει να δημιουργήσουμε θεσμούς και κίνητρα και να εφαρμόσουμε καινοτόμες πολιτικές που να ενισχύουν την ανταπόδοση σε κοινωνικό επίπεδο. Χρειάζεται να σχεδιάσουμε οικονομικές πολιτικές και θεσμικές καινοτομίες που θα απελευθερώνουν τις τεράστιες δυνατότητες του αναγεννητικού, κυκλικού μοντέλου οικονομίας.

Οι επιχειρήσεις και ο ιδιωτικός τομέας είναι οι μηχανές της καινοτομίας. Όμως οι καινοτομικές δραστηριότητες των επιχειρήσεων επηρεάζονται, σε μεγάλο βαθμό, από τις πολιτικές καινοτομίας και το ρόλο των θεσμών. Η ένταση της καινοτομίας εξαρτάται από την αλληλεπίδραση μεταξύ των στρατηγικών του ιδιωτικού τομέα και των πολιτικών του δημόσιου τομέα – ρυθμιστικό πλαίσιο, κίνητρα κ.ά.

Η δημόσια διοίκηση για να είναι καινοτόμος χρειάζεται, μεταξύ άλλων, να αναπτύξει και εισάγει με επιτυχία νέες διαδικασίες, υπηρεσίες και μεθόδους που οδηγούν σε σημαντικές βελτιώσεις στην ποιότητα, την αποδοτικότητα ή την καταλληλότητα.

Με βάση την Έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας «Doing Business Report 2018» η γραφειοκρατία στην Κύπρο χειροτερεύει. Οι κανονισμοί και οι διαδικασίες πρέπει να ανασχεδιαστούν ώστε να έχουν μεγαλύτερο αντίκτυπο και λιγότερα διοικητικά βάρη. Χρειάζονται θεσμικές μεταρρυθμίσεις με στόχο την απλοποίηση της γραφειοκρατίας και τη δημιουργία ενός φιλικού επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Είναι επιτακτική ανάγκη η αλλαγή κουλτούρας στη συμπεριφορά της πολιτείας απέναντι στους πολίτες.

Όπως υπογραμμίζει ο David Halpern –πρώην επικεφαλής της μεταρρύθμισης στο Ηνωμένο Βασίλειο– το ερώτημα που πρέπει να έχει πάντοτε κατά νου η δημόσια διοίκηση στο σχεδιασμό των πολιτικών είναι «Μπορούμε να το κάνουμε πιο εύκολο για τους πολίτες»;

Όταν οι επιδόσεις και οι δυνατότητες μιας χώρας να καινοτομεί υστερούν σημαντικά, η όποια προσπάθεια για μεταρρύθμιση είναι αναποτελεσματική και αντιαναπτυξιακή.

Με βάση την Έκθεση Παγκόσμιας Ανταγωνιστικότητας 2017–2018 του World Economic Forum, στον κομβικής σημασίας δείκτη «δυνατότητα για καινοτομία» η Κύπρος βούλιαξε στις τελευταίες θέσεις, από την 40η θέση που βρισκόταν το 2009–2010 στην 110η θέση το 2017–2018 (πτώση ρεκόρ 70 θέσεων).

Πρέπει να ενισχυθεί η ικανότητα των οργανισμών –δημοσιών υπηρεσιών, επιχειρήσεων, αρχών τοπικής αυτοδιοίκησης– να παράγουν περισσότερες και καλύτερες καινοτομίες.

Σύμφωνα με το Νομπελίστα Καθηγητή στα Πανεπιστήμια Columbia και Manchester Joseph E. Stiglitz, μια καινοτομία πρέπει να αξιολογείται με βάση τη συνολική της κοινωνική προσφορά – τη συνεισφορά της στην ποιότητα ζωής και την οικονομική ανάπτυξη.

Η συνεργασία του κόσμου της επιστήμης µε τον κόσμο των επιχειρήσεων πρέπει να βελτιωθεί, να αρθούν τα εμπόδια και να δοθούν κίνητρα.

Πρέπει να αποφεύγεται ο κατακερματισμός προσπαθειών και η δαπανηρή επανάληψη εργασιών. Πρέπει να αναλώνουμε τους πόρους µας πιο ορθολογικά και να επιτύχουμε την κρίσιμη μάζα.

Χρειάζονται καινοτόμες ιδέες και νέοι τρόποι προσέγγισης των πολιτών με στόχο τη συνδημιουργία / συνδιαμόρφωση της δημόσιας πολιτικής. Μιας δημόσιας πολιτικής που να εδράζεται στην μετρήσιμη αποτελεσματικότητα, τη διαφάνεια, την καταπολέμηση της γραφειοκρατίας και της διαφθοράς, τον κοινωνικό έλεγχο και τη λογοδοσία. Μιας πολυφωνικής δημοκρατίας που να συνδέεται με μια πολυφωνική οικονομία – μια ανθεκτική οικονομία που να παράγει συνεργιστικά οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική αξία.

Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσα από το διάλογο και τη συμμετοχική δημοκρατία, αξιοποιώντας και τις τεράστιες δυνατότητες που παρέχουν οι νέες τεχνολογίες. Η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης ενισχύει την πολιτική συμμετοχή. Το Facebook προσφέρει απεριόριστες δυνατότητες επικοινωνίας και αλληλεπίδρασης.

Υπάρχει σχέδιο–πρόταση για αξιοποίηση των νέων και παραδοσιακών Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης με στόχο τη συνδημιουργία δημόσιας αξίας μεταξύ της κυβέρνησης, των επιχειρήσεων και της κοινωνίας των πολιτών;

Η ενεργότερη συμμετοχή των πολιτών συμβάλλει στην υιοθέτηση πολιτικών προσαρμοσμένων στην πραγματικότητα και επιτρέπει την αποτελεσματική αξιολόγηση των πολιτικών αυτών στη βάση πραγματικών αναγκών. Κεντρικός στόχος ένα «κράτος των πολιτών».

Υπάρχει σχέδιο–πρόταση που να οδηγεί σε ένα μοντέλο διακυβέρνησης πολυεπίπεδο, ευέλικτο, αποδοτικό και ικανό να αξιοποιεί δυναμικά την τεχνολογία;

Βασικό ζητούμενο μια «καινοτόμος κυβέρνηση» που θα προάγει τον εκδημοκρατισμό της καινοτομίας και την οικονομία του διαμοιρασμού. Η καινοτομία πρέπει να διαπερνά το σύνολο του δημόσιου τομέα, στο πλαίσιο μιας ολιστικής προσέγγισης.

Μια τέτοια καινοτόμος πρωτοβουλία, ένα τέτοιο σχέδιο–πρόταση θα διαφοροποιούσε τον υποψήφιο, θα προσέλκυε ψηφοφόρους και θα έκλινε την πλάστιγγα. Ιδού, μια πρόκληση για τα επιτελεία των υποψήφιων προέδρων ενόψει και της επικείμενης εκλογικής αναμέτρησης.


Comments

comments

Categories: Απόψεις

Σχετικά με τον Συγγραφέα